Filozofia Kaizen - framework do wprowadzania zmian

Filozofia Kaizen - framework do wprowadzania zmian

Niestety, nie ma odpowiednika tego japońskiego słowa w języku polskim. Wielu próbuje przełożyć jego składowe dosłownie. I tak “KAI” tłumaczony jest jako “zmiana” a “ZEN” często przekładany jest jako “dobry” lub “lepszy”.

Nie do końca rozumiem dlaczego, bo przecież mieszkańcy kraju kwitnącej wiśni określają słowem “ZEN” pewien stan równowagi umysłu, często przedstawiany na obrazach jako okrąg. Dlatego mnie osobiście podoba się, może nie wierne, ale bardzo dobre tłumaczenie, oddające w zasadzie istotę filozofii Kaizen – drobna zmiana.

Współcześnie KAIZEN jest kojarzony jako jeden z elementów Toyota Production System, z którego z czasem wykształcił się Lean Management. Niesłusznie jest sprowadzany jedynie do ciągłego doskonalenia.

Przez wieki Japończycy wykształcili techniki, które dziś śmiało możemy nazwać frameworkiem do zmiany nawyków. Dość dobrze opisuje to Maurer Robert w swojej książce “Filozofia Kaizen”, wymieniając poszczególne kroki:

  1. Zadawaj małe pytania – przygotuj swój umysł do lepszego zrozumienia problemu jaki próbujesz rozwiązać, będzie to pomocne w kolejnych krokach. Nim przejdziesz do działania lub nawet generowania pomysłów, skup się na zadaniu sobie pytań, małych pytań: Na czym polega problem? Co się stanie, gdy go się rozwiąże? Dlaczego to jest problem? Zadawaj sobie te pytania przez kilka minut, codziennie.
  2. Myśl małe myśli – nim przystąpisz do działania, codziennie przez kilka minut wyobrażaj sobie, jak wykonujesz pierwszy krok, małe działanie.
  3. Podejmuj małe działania – gdy poczujesz, że jesteś gotów, zamiast myśleć małe myśli, wykonaj małe działanie, codziennie, także przez kilka minut. I tak powtarzaj cały cykl zwiększając zakres działania.

Kluczowymi dla skuteczności tej techniki są: drobne zmiany, nie wymagające wysiłku oraz czas. Każdy krok należy wykonywać tak długo aż będziemy gotowi przejść do kolejnego. Trzeba pozwolić naszemu umysłowi i ciału przyzwyczaić się do nowego stanu oraz wykształcić nowe nawyki. Dzięki temu mamy większą szansę na wprowadzenie trwałych zmian. Dodatkowo każdy z kroków można wzmocnić małymi nagrodami.

Podsumowując. Może się wydawać, że filozofia ta nie jest praktyczna, gdyż wymaga wysokiej samoświadomości i konsekwencji w działaniu. A tego trudno oczekiwać od wszystkich. Dlatego podchodząc do lekcji o KAIZEN pragmatycznie, warto zapamiętać:

  1. Trwałe zmiany wymagają czasu;
  2. Kluczowy jest umysł człowieka, który trzeba przygotować na zmianę, np. rozmawiając, zadając pytania, budując wizję efektu końcowego;
  3. Łatwiej wprowadza się drobne zmiany.